Czym jest EU AI Act i kogo dotyczy w Polsce w 2026 roku?
Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2024/1689, potocznie nazywane AI Act, to pierwszy na świecie kompleksowy akt prawny regulujący wykorzystanie systemów sztucznej inteligencji. Weszło w życie 1 sierpnia 2024 roku, a poszczególne przepisy zaczynają obowiązywać etapami — ostatnie od 2 sierpnia 2027 roku.
Główne założenia AI Act
AI Act wprowadza podejście oparte na ryzyku. Systemy AI podzielono na cztery kategorie:
- Niedopuszczalne ryzyko (zakazane) — systemy manipulacji podprogowej, scoringu społecznego, rozpoznawania emocji w miejscu pracy i edukacji. Zakaz obowiązuje od 2 lutego 2025.
- Wysokie ryzyko — systemy stosowane w rekrutacji, ocenie zdolności kredytowej, diagnostyce medycznej, infrastrukturze krytycznej. Wymagają pełnej dokumentacji technicznej, oceny zgodności i rejestracji w bazie EU.
- Ograniczone ryzyko — chatboty, systemy generujące treści (deepfake). Wymagają oznaczenia, że użytkownik komunikuje się z AI.
- Minimalne ryzyko — filtry antyspamowe, gry wideo. Brak dodatkowych obowiązków.
Kogo dotyczy AI Act w Polsce?
AI Act dotyczy każdego podmiotu, który:
- Wdraża lub używa systemów AI na terenie Unii Europejskiej — niezależnie od siedziby producenta
- Oferuje produkty lub usługi oparte na AI skierowane do użytkowników w UE
- Jest dostawcą, importerem, dystrybutorem lub operatorem systemu AI
W praktyce oznacza to, że AI Act dotyczy polskich firm z niemal każdej branży: od bankowości i ubezpieczeń, przez e-commerce i HR, po służbę zdrowia i administrację publiczną.
Kluczowe daty dla polskich firm
- 2 lutego 2025 — zakaz systemów AI o niedopuszczalnym ryzyku
- 2 sierpnia 2025 — obowiązki dla modeli GPAI (General Purpose AI)
- 2 sierpnia 2026 — pełne obowiązki dla systemów wysokiego ryzyka (nowe systemy)
- 2 sierpnia 2027 — obowiązki dla systemów już istniejących na rynku
Co powinny zrobić polskie firmy już teraz?
- Zidentyfikować systemy AI używane w organizacji
- Sklasyfikować ryzyko każdego systemu według czterostopniowej skali AI Act
- Przygotować dokumentację — politykę AI, procedury FRIA, klauzule transparentności
- Wdrożyć program AI literacy — szkolenia dla pracowników korzystających z AI
- Wyznaczyć osobę odpowiedzialną za compliance AI w organizacji
Nasze pakiety dokumentacji RODO + EU AI Act zawierają komplet 9 dokumentów zgodności z AI Act dostosowanych do specyfiki Twojej branży.